September 2023 - Strategische intelligentie en samenwerkingsplatforms
Strategische intelligentie en samenwerkingsplatforms: Nieuwe perspectieven voor documentmonitoring
Monitoring en sourcing vormen de kern van de informatie- en documentatieberoepen. Juist om monitoring of economische intelligentie in verband met een samenwerkingsplatform te implementeren, werd de start-up Esprits Collaboratifs opgericht. Het samenwerkingsplatform Curebot vergemakkelijkt het werk van informatie bewaker door geautomatiseerde inlichtingenprocessen te ontwikkelen.
Julien Duprat CEO EspritsCollaboratifs
Julien Duprat is algemeen ingenieur en business intelligence-professional en is ervan overtuigd dat collectieve optimalisatie van de informatiecyclus de sleutel is tot de prestaties van bedrijven en organisaties.
Zijn visie? Collaborative, empowering business intelligence, waarbij elke werknemer, elk beroep, elke groep zijn eigen prestaties verbetert en daarmee die van hun bedrijf, door nieuwe kennis en vaardigheden te ontwikkelen.
Overtuigd van de noodzaak om monitoring-, analyse-, prognose- en business intelligence-processen meer gezamenlijk te maken, richtte Julien Duprat Esprits Collaboratifs op, een bedrijf dat bedrijven en organisaties helpt bij het opzetten van monitoring- en analyseprocessen. Met twintig jaar ervaring in monitoring, analyse en ondersteuning van monitoringprocessen binnen bedrijven begreep Julien Duprat de beperkingen van traditionele monitoringtools en kwam hij met Curebot, het door Esprits Collaboratifs ontwikkelde professionele en collaboratieve monitoringplatform van de nieuwe generatie, dat nu door meer dan 15.000 mensen wordt gebruikt, zowel werknemers van grote concerns als starters, KMO’s, KMO’s en overheidsinstellingen.
Arnaud TUPINIER, Chief Development Officer, Esprits Collaboratifs
Arnaud Tupinier, een gepassioneerd wetenschapper, is opgeleid als ingenieur in het Henri Mondor Ziekenhuis en ESIEE, waar hij werkte met professionals uit de gezondheidszorg en ontwikkelaars van technische oplossingen. Met een brede IT- en wetenschappelijke achtergrond wekten de opkomst van NBIC’s, IoT en AI al snel zijn interesse en leidde dit ertoe dat hij ging werken aan het ontwerp en de ontwikkeling van innovatieve tools als onderdeel van gezondheidsgerichte R&D bij de Franse Commissie voor Atoomenergie (CEA).
Zijn interesse in de digitale revolutie is niet beperkt tot de gezondheidszorg. Hij heeft een voortdurende transformatie waargenomen in de bedrijfswereld, in alle activiteiten, die zichzelf opnieuw moet uitvinden om te voldoen aan de nieuwe beperkingen die worden opgelegd door digitale spelers en het bloeiende ecosysteem van start-ups, maar ook om de kansen te grijpen die digitale technologie biedt. Om hun prestaties en concurrentiekracht te behouden en te verbeteren, moeten bedrijven hun werkmethodes herdenken en flexibeler, cross-functioneler en innovatiever worden – kortom, wendbaarder.
Net als in de gezondheidszorg ziet Arnaud in deze voortdurende digitale revolutie een filosofie en waarden die hem diep raken: collaboratieve intelligentie, kennisbeheer, collectieve intelligentie, co-constructie, samenwerking en open innovatie zijn volgens hem de sleutel tot een nieuwe werkdynamiek, emulatie rond inclusieve processen en een gedeelde visie op de strategische doelstellingen van het bedrijf. Het was deze overtuiging die hem ertoe bracht het professionele en ondernemersavontuur van EspritsCollaboratifs aan te gaan.
Joint presentatie van Julien Duprat en Arnaud Tupinier
We hebben het al vaak gehoord: data zijn het nieuwe goud en dit zowel in een academische als in een professionele context. De gegevens die de grondslag vormen van publicaties, laten toe om de onderzoeksresultaten te valideren. Ook is het strategisch denken in het bedrijfsleven gebaseerd op data die zorgen voor het objectiveren van de besluitvorming. Gezien het cruciale belang van data, is het beheer ervan een belangrijk issue geworden. Hoe maken we data toegankelijk, hoe documenteren we ze, hoe bewaren we ze op lange termijn en hoe slaan we ze best op? Met andere woorden, hoe kunnen de FAIR-principes toegepast worden in verschillende contexten: op de universiteit, in het bedrijfsleven of in een onderzoeksinstituut? Dit zijn de vragen die we zullen behandelen op het Inforum 2022.
Programma
9u00-9u30 : Welkom en koffie
9u30-9u45 : Inleiding
- Denis Renard, Voorzitter ABD-BVD
- Sophie Vandepontseele, Directrice Hedendaagse verzamelingen KBR
9u45-10u45 : Sessie 1, moderator: Robert van der Vooren
9h45-10h15: Dieuwertje Bloemen (KULeuven), Data sharing @ KU Leuven – presentatie in het Nederlands
Abstract:
De FAIR principes zijn de leidraad voor de RDM strategie van de KU Leuven. Maar wat is data sharing in de context van FAIR data? En hoe kunnen we onderzoekers overtuigen en ondersteunen om hun data zo FAIR mogelijk te delen? In 2022 lanceerde KU Leuven haar eigen institutionele research data repository RDR als essentieel onderdeel van KU Leuven’s data sharing infrastructuur voor de FAIRification van onderzoeksdata. De institutionele repository is een voorbeeld van hoe onderzoeksinstellingen onderzoekers kunnen bijstaan in het FAIR publiceren van onderzoeksdata om zo een stap dichter bij Open Science voor data te komen.
Dieuwertje Bloemen studeerde taal- en letterkunde aan de KU Leuven met een focus op Engelse kwantitative variationele taalkunde. Momenteel werkt ze bij LIBIS als product manager voor RDR, KU Leuven’s institutionele research data repository en voor Lirias, KU Leuven’s document repository. Als RDR’s product manager is ze verantwoordelijk voor de implementatie en verdere ontwikkeling van RDR als deel van KU Leuven’s RDM infrastructuur voor onderzoekers.Dieuwertje is als product manager ook één vijfde van het RDM competentiecentrum (RDM-CC) aan de KU Leuven waar ze zich toespitst op de post-publicatie van onderzoeksdata, met RDR als belangrijk onderdeel van KU Leuven’s RDM infrastructuur.
10u15-10u45: Christine Okret-Manville (Directrice du Service commun de documentation de l’Université Paris Dauphine-PSL), Le bingo de la science ouverte : une approche pédago-ludique pour aborder la science ouverte avec les chercheurs – présentation en français
Abstract:
Als de ontwikkeling van open science in een instelling voor hoger onderwijs en onderzoek een sterke politieke steun vereist, dan is deze ook gebaseerd op een constante actie van training en informatie voor onderzoekers, waarbij de mogelijke voordelen worden aangehaald van de invoering van open praktijken. Bibliotheken, die hierin voorop lopen, zien vaak vooroordelen of zorgen over open science. Ze moeten dan de meest effectieve manier vinden om dit bij onderzoekers aan te kaarten en een positief en genuanceerd discours te ontwikkelen in verschillende disciplinaire contexten. Deze interventie presenteert een eenvoudig te gebruiken en repliceerbaar pedagogische aanpak: open science bingo.
Christine Okret-Manville is Doctor in de geschiedenis, afgestudeerd aan de Ecole Nationale des Chartes, directeur van de bibliotheek van de Paris Dauphine-PSL University. Deskundige Open Science voor mijn universiteit en lid van de werkgroep vaardigheden en training in het kader van de Commissie Open Science gevormd onder het Ministerie van Hoger Onderwijs en Onderzoek (MESR).
10u45-11u15 : Pauze
11u15-12u15 : Sessie 2, moderator: Robert van der Vooren
11u15-11u45, Julie Birkholz (Assistant Professor of Digital Humanities, Ghent University, Ghent, Belgium & Lead of the Royal Library of Belgium’s Digital Research Lab), Sally Chambers (DATA-KBR-BE Project Coordinator, KBR Royal Library of Belgium and Digital Humanities Research Coordinator, Ghent Centre for Digital Humanities), Towards a Digital Data Strategy for KBR: a cross-departmental collaboration
Abstract:
KBR onderhoudt miljoenen documenten zoals manuscripten, boeken, kranten en kaarten, maar ook de digitale records van deze analoge documenten. Daarnaast is er het beheer van born-digital en e-publicaties. Dit omvat digitale kopieën, bibliografische en erfgoedgegevens, born digital data, datacollecties, onderzoek en laboratoriumgegevens. Gezien deze toenemende hoeveelheid informatie is er behoefte aan het ontwikkelen van processen om deze diverse gegevenstypen te beheren.
De digitale gegevensstrategie van KBR is een gedetailleerd plan voor het beheer van de verscheidenheid aan gegevens (bijv. de diverse formaten nodig voor de verschillende documenttypen), het volume (bijv. verhoogde computeropslagvereisten om nauwkeurige herkomst en informatie op hoog niveau over de brondocumenten, gedigitaliseerde versies en gegevens te garanderen), de betrouwbaarheid (bijv. het waarborgen van kwaliteit en beschikbaarheid voor gebruikers op nieuwe manieren), rechtenbeheer en in sommige gevallen een toenemend aantal verzoeken en eisen van deze diensten (bijv. vraag van onderzoeker om een volledige tekst van een grote hoeveelheid boeken i.p.v.slechts één boek). Dit gebeurt met behulp van de FAIR-gegevensprincipes. FAIR staat voor vindbare, toegankelijke, interoperabele en herbruikbare data. We overwegen ook een voorstel voor behoud op lange termijn. Tijdens de presentatie bespreken we niet alleen de noodzaak van een strategie, maar ook hoe we dit plan hebben ontwikkeld, samen met een werkgroep van diverse experts en het hieraan gekoppelde actieplan van KBR.
11u45-12u15: Carmen Cercelescu, (Enterprise Data Governance Advisor, Euronova), Le data management, un cas industriel – présentation en français
Abstract:
Veel data governance programma’s falen de eerste keer (tot 90% volgens Gartner). Onze korte toelichting richt zich op belangrijke lessen, geleerd in de afgelopen 2,5 jaar van de implementatie van het datamanagementprogramma bij Toyota Motor Europe.Het datamanagementprogramma wordt uitgevoerd binnen het strategische kader van het informatieprogramma dat is gelanceerd om te voldoen aan de use case-ambities met betrekking tot geavanceerde analysetools.De presentatie belicht best practices, die een belangrijke rol hebben gespeeld in het succes van Toyota Motor Europe’s data governance-reis, vanuit drie belangrijke aspecten: 1) de uitdagingen van de reis naar een datagedreven onderneming, 2) het belang van een evoluerend data governance framework, en 3) change management door middel van gevestigde training.
Carmen Cercelescu is een data governance-beoefenaar met een sterke achtergrond in het beheren van datatransformatieprogramma’s, gebouwd over de 15 laatste jaren in grote bedrijven, vooral op het gebied van financiën en verzekeringen. Als consultant en praktijkleider is ze een erkend adviseur en een evangelist van best practices op het gebied van governance en datamanagement met een obsessie voor een pragmatische, ruime benadering van cultuur en de strategische positionering van het bedrijf.Haar passie voor toegepaste wetenschappelijke kennis in de neurowetenschappen, versterkt door de recente MIT Sloan-certificering in neurowetenschappen voor bedrijven, zijn belangrijke vaardigheden om met succes de verandering van de datacultuur te stimuleren.
12h15-13h40 : lunch
13h40-14h00 :Uitreiking ABD-BVD Prijs
Céline Brems, Wainnaar van de ABD-BVD prijs:
De la gestion des documents vers une gouvernance informationnelle : le cas d’une société d’experts comptables au Luxembourg
14u00-14u30, Marlon Domingus (Functionaris Gegevensbescherming voor de Erasmus Universiteit Rotterdam (EUR), de EUR Holding en RSM BV), Van compliancy naar een nieuwe Europese visie op data governance. Geopolitiek via acroniemen: GDPR, DMA, DSA, DGA, DA, AIA – presentatie in het Nederlands
Abstract:
Waar de AVG wereldwijd wordt gezien als de gouden standaard voor gegevensbescherming, en er sprake is van een ‘Brussel effect’, zien we tezelfdertijd de verschillen groter worden met rechtsgebieden die gewend zijn te werken met ‘rule based law’ in plaats van ‘principle based law’. We zien ook de verschillen tussen de Europese fundering van gegevensbescherming in fundamentele mensenrechten tegenover een verankering van privacyrechten als een consumentenrecht.Europa heeft ondertussen verder gewerkt aan haar gouden standaard en in verschillende duo’s van wetten wordt een bredere Europese visie op data, data hergebruik en data governance zichtbaar. In de presentatie wordt deze uit de doeken gedaan.
Marlon Domingus is Functionaris Gegevensbescherming voor de Erasmus Universiteit Rotterdam (EUR), de EUR Holding en RSM BV. Hij is regelmatig voorzitter van werkgroepen op landelijk niveau. Hij ontwikkelde verschillende online onderwijsmodules over privacy en onderzoek. Marlon is gespecialiseerd in AVG en schrijft en spreekt over privacy governance, (data)ethiek, privacy by design, privacy engineering, risicomanagement & privacy audits en ontwikkelingen in EU data governance (AI Act, DMA, DSA, DGA, DA, …). Hij is filosoof in de wereld van privacy.
14u30-15u00: Raf Buyle (Informatie Architect, Digitaal Vlaanderen), Open Standaarden als hefboom voor een beter hergebruik van (Archief)Data – presentatie in het Nederlands
Abstract:
Open Standaarden als hefboom voor een beter hergebruik van (Archief)Data. De Vlaamse Overheid ze in op een eenduidige standaard voor de uitwisseling van informatie: Open Standaarden voor Linkende Organisaties, kortweg OSLO. Het is de bedoeling om te zorgen voor meer samenhang, een betere begrijpbaarheid en een betere vindbaarheid van informatie en dienstverlening. Op die manier kan iedereen de gegevens makkelijker gebruiken. Met OSLO is er een interoperabiliteitsprogramma in Vlaanderen waar er reeds standaarden zijn in 124 domeinen ( https://data.vlaanderen.be/ of https://data.vlaanderen.be/standaarden/) op basis van internationale standaarden. Ook op interfederaal niveau (regio’s, gewesten, federale overheid in België) is er een dergelijk programma actief (https://github.com/belgif/review).
Raf Buyle is Informatie Architect bij Informatie Vlaanderen en het Vlaams Datanutsbedrijf en sinds 2002 gepassioneerd door e-government. Hij is trekker van het Vlaamse Interoperabiliteitsprogramma Open Standaarden voor Linkende Organisaties (OSLO), dat focus neemt op het bouwen van bruggen tussen informatie binnen en buiten de overheid.
Als bestuurder bij Open Knowledge Belgium breekt Raf een lans voor Open Data. Daarnaast is hij is verbonden als postductoraalonderzoeker aan het Internet Technology and Data Science Lab van Universiteit Gent.
15h00-15h30 : Pauze
15h30-16h30: Sessie 4, moderator: Maryse Colson
15h30-16h00: Christian De Neef (stichtend partner FastTrack), Sommes-nous des illettrés de data dans un monde affamé de données ? – présentatie in het Frans
Abstract:
In de meeste organisaties gaan we er vanuit dat mensen kunnen lezen en schrijven. We verwachten echter dat ze meer beheersen dan alleen basisgeletterdheid. We willen dat ze impliciet over diepere vaardigheden beschikken, waaronder grammatica en spelling, maar ook nauwkeurigheid, kritisch en analytisch denken, in staat zijn om te synthetiseren, beslissingen te nemen op basis van beschikbare input, enz. Waarom zijn we dan niet zo veeleisend als het om data gaat? Misschien omdat, of we het nu willen toegeven of niet, de meesten van ons data-analfabeten zijn in een wereld die steeds meer datagedreven is!Mensen komen in de verleiding om zichzelf als datageletterd te beschouwen omdat ze een groeicurve begrijpen of een infographic kunnen bespreken. Maar begrijpen we die datarepresentatie echt, diepgaand? Hoe weten we of de gegevens zelf, of de manier waarop ze zijn opgehaald en geanalyseerd, of zelfs de presentatie an sich, niet bevooroordeeld zijn? Controleren we (en kunnen we dit wel?) of de databronnen betrouwbaar zijn? Zouden we zelf de gegevens kunnen vinden, zouden we de gevolgen en uitkomsten ervan kunnen ophalen, analyseren, presenteren, synthetiseren, verklaren?In deze sessie zullen we datageletterdheid bespreken, een aantal kaders en benaderingen van meten bestuderen, de rol ervan in de toekomst van organisaties (en hun digitale transformatie) uitleggen en manieren verkennen om de datamaturiteit van een organisatie te verbeteren.
Christian De Neef is een ingenieur die zijn carrière begon in Montreal, Canada, als consultant voor middelgrote bedrijven. Eind jaren ’90 keerde hij terug naar Europa als general manager in kennismanagement voor de Fujitsu Groep. Vijftien jaar geleden startte hij zijn eigen adviesbureau FastTrack, waar hij nog steeds directeur is. FastTrack faciliteert de mensgerichte kant van kennis- en innovatiemanagement. De focus ligt op verandering, samenwerking en cultuur, en hoe al deze elementen de sleutel vormen tot duurzame transformatie van organisaties. Sinds begin dit jaar is hij ook gastdocent “Digitale transformatie van organisaties” aan de Leuven Business School of Management. Hij is al vele jaren betrokken bij datageletterdheid, het onderwerp van zijn presentatie vandaag.
16h00-16h30: Bernard Rentier (Ere-rector Universiteit Luik) Le partage des données, un défi culturellement contre-intuitif – presentatie in het Frans
Abstract:
Het delen van data is een aanbeveling die een van de essentiële pijlers van Open Science vormt, zoals Open Access, FAIR archiving, Open Software of Open Learning. Het delen van eigen gegevens is echter zelden een spontane actie. De onderzoeker houdt de data liever voor zichzelf om het gebruik ervan in de toekomst verder te kunnen beheren. Het openlijk weggeven of delen voelt dan ook eerder als een onaanvaardbare onteigening aan. Het is daarom essentieel om er in een universele Open Science-benadering voor te zorgen dat de onderzoeker meer voor- dan nadelen ziet in het opzijzetten van deze bezitsreflex.Een dergelijke ambitie vereist uiteraard aanvaarding van de onderzoeker, maar ook grote inspanningen van universiteiten, universitaire consortia, financierders van onderzoek, evaluatiepanels en commissies.Er zijn manieren om dit te bereiken, maar het vereist inspanning en een wijzigende mindset van de hele wetenschappelijke gemeenschap.
Bernard Rentier is bioloog gespecialiseerd in virologie. Hij is ere-rector van de Universiteit Luik. Hij staat bekend voor zijn werk inzake open en vrije toegang tot wetenschappelijke publicaties. In 2014 ontving hij het insigne van Doctor Honoris Causa van de Universiteit van Quebec in Montreal voor zijn rol als academische pionier op het gebied van Open Access. In december 2018 publiceerde hij samen met de Éditions de l’Académie Royale de Belgique een boek met de titel “Science ouverte, le défi de la transparence”, waarvan de elektronische versies in het Frans en het Engels onmiddellijk gratis online konden gedownload worden. Het boek ontving de Politieke Boekenprijs 2019 in België. Hij is lid van de Koninklijke Academie voor Wetenschappen, Letteren en Schone Kunsten van België en vicevoorzitter van de Belgische Federale Raad voor Wetenschappelijk Onderzoek.
16h30-17h00: Slotwoord
- Sara Decoster, Wetenschappelijke coördinator van Inforum 2022
- Denis Renard, Voorzitter ABD-BVD
Hoe zullen de monitoringpraktijken op sociale netwerken evolueren?
Carole Tisserand-Barthole Hoofdredacteur van de tijdschriften Bases et Netsources voor Franstalige professionals op het gebied van informatie en toezicht.
Na haar studies literatuurwetenschappen en haar licentiaatsdiploma informatica aan het ENSSIB in Lyon, trad Carole Tisserand-Barthole in 2008 in dienst bij het bureau voor economische informatie FLA Consultants als onderzoeks- en toezichtmedewerker. Vanaf dan leverde ze regelmatig bijdragen aan de tijdschriften Bases et Netsources. (https://www.bases-netsources.com/)
Of het nu gaat om strategische, concurrentie-, bedrijfs- of zelfs wetenschappelijke en innovatiemonitoring, sociale netwerken zijn essentiële bronnen geworden. De integratie van deze monitoringinstrumenten in opvolgingsprocessen is echter complex door de aard van hun inhoud, het gebrek aan wisselwerking met externe instrumenten en de beperkte zoek- en controlefunctionaliteiten.
Welke oplossingen en methodes zijn er vandaag al voor het monitoren van sociale netwerken? Hoe zal dit alles de komende jaren evolueren: zal het eenvoudiger worden om ze in de opvolgings- en analyseprocessen te integreren of juist complexer? En zullen ze nog steeds even interessant zijn voor de professionele opvolging?
Presentatie door Carole Tisserand-Barthole
Het ontwerpen van een effectieve sourcing strategy voor de monitoring
Michèle Orban, Trainer en coach in bedrijfsinformatie
In haar rol als juridisch monitor en consultant heeft Michèle Orban in 2013 Veille @ttitude opgericht om bedrijven en particulieren te helpen bij het ontwerpen van een geautomatiseerd systeem voor informatiebewaking, aangepast aan hun behoeften. Gevoelig voor de gevolgen van infobesitas, omschrijft zij zichzelf graag als informatiediëtiste en hanteert ze een reflectieve benadering van het hedendaagse informatiegedrag. Bijkomend is zij eveneens docent aan de hogescholen ICHEC-ISFSC en Bruxelles-Brabant.
De keuze van de bronnen is de basis van elk monitoringsysteem. Het bepaalt de kwaliteit en kwantiteit van de verzamelde resultaten. Het is dus van essentieel belang om stil te staan bij een doeltreffende sourcing strategy; afgestemd op de behoeften. Naar welke informatie zijn we op zoek? Hoe bepalen we de mix van bronnen en zorgen we ervoor dat deze de noodzakelijke informatieperimeter dekt? Welke technieken kunnen we gebruiken om nieuwe bronnen te ontdekken? Is het mogelijk om een oogje in het zeil te houden zonder te verdrinken in de hoeveelheid aan mogelijke bronnen? Hoe kan collectieve intelligentie worden ingezet? Deze en andere vragen vormen de leidraad tijdens de uiteenzetting.
Presentatie door Michèle Orban
Wat betekent documentatiebeheer vandaag in het Koninklijk Museum voor Midden Afrika?
Els Cornelissen, Hoofd van Erfgoed Department
Els Cornelissen begon haar carrière in het Koninklijk Museum voor Midden-Afrika in 1984 en is ondertussen :
- Hoofd van de de afdeling culturele antropologie en geschiedenis
- Hoofd van de afdeling Erfgoed
- Waarnemend hoofd van de afdeling Geschiedenis en Politiek
Ze is daarbovenop ook verantwoordelijk voor de administratieve coördinatie van de Dienst Collectie- en Archiefbeheer, en de Centrale Bibliotheek.
Deze eclectische combinatie van onderwerpen verklaart dan ook waarom zij het is die u kennis zal laten maken met de economische bibliotheekwerking van het KMMA
Als Federaal Wetenschappelijke Instelling met museum heeft het KMMA geen openbare bibliotheek met een permanentie tijdens de openingsuren en uitleendienst. De centrale en diverse deelbibliotheken zijn enkel op afspraak toegankelijk. Het zijn werkinstrumenten die aangestuurd worden door de ontwikkelingen in het lopende onderzoek en dienstverlening. De internationale context van de institutionele werking doet de vraag naar digitale toegang exponentieel toenemen, maar ook de geleid aard van het onderzoek in aard-, bio- en menswetenschappen heeft een impact op het bibliotheekwezen. Raadpleging van bibliotheken in menswetenschappen gaat vaak gepaard met vragen naar toegang tot andere informatiedragers zoals archieven, historische fotocollecties, klankopnames en collecties. Een specifiek bibliotheekbeheer met eigen beheerssystemen en personeel evolueert dan ook naar een geïntegreerd en divers documentatiebeheer.
Presentatie door Els Cornelissen
Virtuele Roundtable Lectuur voor mensen met een visuele beperking: stand van zaken
Wat met de toegang tot literatuur voor slechtzienden in de Federatie Wallonië-Brussel?
Michèle Dubois, Bibliothecaris Manager, Bibliotheek Brailleliga
Voorstelling van de bijzonderheden van het audioboek DAISY en het aanbod van de Bijzondere Bibliotheken, die visueel mindervaliden toegang geven tot literatuur in de Federatie Wallonië-Brussel. We vernoemen hierbij in het bijzonder de Braille League-bibliotheek, die haar lezers een collectie van meer dan 35.000 aangepaste boeken aanbiedt.
.
Zicht op Vlaanderen: de Luisterpuntbibliotheek en haar ervaring met het verwelkomen van een dyslectisch publiek
Saskia Boets, Directeur lezers, communicatiecollectie, Luisterpuntbibliotheek
De Luisterpuntbibliotheek is de Nederlandstalige openbare bibliotheek waar mensen die blind zijn, slechtziend of een vorm van leesbeperking hebben aangepaste boeken kunnen lenen. Haar missie is om geschikt leesvoer aan te bieden aan iedereen die tijdelijk of permanent geen gebruik kan maken van gewone boeken. We blikken terug op haar activiteiten en ervaring met het verwelkomen van een dyslectische lezerspubliek.
En internationaal? Het Verdrag van Marrakesh en de ABC’s Worldwide Book Exchange Service
Luc Maumet, Bibliothecaris bij het Consortium for Accessible Books (ABC), World Intellectual Property Organization
Het Verdrag van Marrakesh faciliteert de productie en grensoverschrijdende uitwisseling van toegankelijke boeken. Dit historische verdrag werd op 27 juni 2013 aangenomen door de lidstaten van de WIPO en trad in werking op 30 september 2016 na ratificatie door 20 van deze lidstaten. De ABC Global Book Exchange Service is een initiatief om het Verdrag van Marrakesh op operationeel niveau te implementeren. Deze internationale interbibliothecaire dienst biedt deelnemende organisaties de mogelijkheid om hun collecties gratis uit te breiden in het kader van een uitwisselingsovereenkomst met bibliotheken in andere landen.
Beheer van digitale data bij KBR
Julie Birkholz
Dr. Julie M. Birkholz is universitair docent Digital Humanities bij Universitiet Gent en hoofd van het Digital Research Lab van KBR. Haar onderzoeksexpertise ligt op het gebied van historische sociale netwerkanalyse. Van 2017 – 2020 was ze DH Fellow bij het ERC Agents of Change Research-project WeChangEd, dat onderzoek deed naar de historische netwerken van vrouwelijke redacteuren, tijdschriften en organisaties in Europa, evenals de research data manager voor de gekoppelde open data van de bibliografische informatie van deze redacteuren. Van 2014 – 2017 was ze postdoctoraal onderzoeker bij het Centre for Higher Education Governance Gent, waar ze onderzoek deed naar de identificatie van sociale netwerken door middel van webdata. Ze is gepromoveerd in organisatiewetenschappen aan de Vrije Universiteit Amsterdam, Nederland. Aangezien de studie van netwerken, zowel de theorie als de methoden, disciplines overschrijdt, is haar onderzoek inherent interdisciplinair.
Sally Chambers
Sally Chambers is onderzoekscoördinator van KBR’s data.kbr.be project & Digital Humanities Research Coordinator bij het Ghent Centre for Digital Humanities. Ze is ook de dagelijkse coördinator van de Belgische deelname aan DARIAH, de Digital Research Infrastructure for the Arts and Humanities. Het doel van DARIAH in België is om een duurzaam dienstenportfolio aan te bieden ter ondersteuning van digitaal onderzoek in de kunsten en geesteswetenschappen. Ze heeft een BA in Literatuur met Psychologie, een MA in Culturele Studies en een postgraduate kwalificatie in Information Services Management.
Digital Research Lab
Het KBR Digital Research Lab dient om tekst- en dataminingonderzoek naar de diverse, meertalige gedigitaliseerde en born-digital collecties van KBR te vergemakkelijken. Dit omvat o.a. het ondersteunen van de digitale toegang van tekstuele bronnen, het stimuleren van (her)gebruik en onderzoek van deze digitale bronnen, data en metadata van deze collecties. Het Lab wil een plek zijn voor digitaal onderzoek en experiment. Het geeft advies en ondersteuning bij het realiseren van deze digitale projecten. Hierbij ligt de focus op het gebruik van computationele methoden zoals tekst- en datamining en Digital Humanities-onderzoek naar de collecties van KBR.
DATA-KBR-BE
Het project DATA-KBR-BE is een interdisciplinaire samenwerking tussen experten in cultureel erfgoed, digital humanities-onderzoekers en datawetenschappers. Het is de bedoeling om toegang op dataniveau aan te bieden tot de gedigitaliseerde en born-digital collecties van KBR, in het kader van Open Science. DATA-KBR-BE zal de bestaande ICT-infrastructuur van KBR optimaliseren. Zo stimuleert het project een duurzame toegang op dataniveau tot de gedigitaliseerde collecties, specifiek voor onderzoek in de digital humanities.
Joint presentatie van Julie Birkholz en Sally Chambers
Johan Vandendriessche is advocaat gespecialiseerd in ICT-recht, privacy, verwerking van persoonsgegevens en intellectuele eigendom. Hij is ook Partner bij Affluo Advocatenkantoor.
Erika Ellyne is advocate gespecialiseerd in het recht van nieuwe technologieën. Ze werkt bij Ariga, maar ze begon haar professionele carrière als wetenschappelijk onderzoeker bij de VUB in de domeinen: intellectuele eigendom, bescherming van gegevens en mededingingsrecht.
De Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) bevat specifieke bepalingen die het verwerken van persoonsgegevens voor archiefdoeleinden, voor doeleinden van wetenschappelijk en historisch onderzoek en voor statistische doeleinden kunnen faciliteren. Mr. Johan Vandendriessche overloopt de mogelijkheden, de gunstmaatregelen en de beperkingen die werden voorzien in de AVG en in de daaruit voortvloeiende nationale wetgeving.
Dezelfde AVG garandeert ook het recht om vergeten te worden en het recht op permanente uitwissing van gegevens. Dit laat burgers toe niet achtervolgd te worden door fouten uit het verleden die uitvergroot worden door Google. Mr. Erika Ellyn legt in de eerste plaats het ontstaan en de context van deze rechten in de AVG en de fundamentele rechten uit. Daarna gaat zij dieper op de ontwikkeling van de rechtspraak en de werking van het recht op vergetelheid, alsook op uitwissing van gegevens gekoppeld aan het beroep van documentalist.
Présentatie dooor Erika Ellyne
Présentatie door Johan Vandendriessche
Bibliothecarissen in projectmodus: een terugblik op het ontwerp van een grote bibliotheek in Frankrijk
Emilie GARCIA GUILLEN, doctoraat in de sociologie, Université libre de Bruxelles
De door de spreker gepresenteerde thesis onderzoekt een project voor het ontwerp van een grote bibliotheek in een recent opgerichte Franse metropool, die een vlaggenschip moest worden op het gebied van cultuur op de schaal van de agglomeratie. De inzet van deze grote bibliotheek, die een “drager van betekenis en toekomst voor de inwoners” zou moeten zijn, is voor de verkozenen dan ook in verschillende opzichten van groot belang (dynamiek van het cultuurbeleid, imago van de stad, invloed van de metropool, …). Het onderzoek kijkt meer specifiek naar de activiteit van bibliothecarissen die aan deze bibliotheek werken, “in projectmodus”.
Hieronder de samenvatting van de thesis van Emilie Garcia Guillen
Program
Morgen
Moderatie (in het Frans): Danielle Couvreur, Knowledge Manager, ONDRAF
Opening van Inforum en welkomwoorden
Door:
Joachim Spyns in naam van Sara Lammens, Algemeen directeur a.i. – KBR
Christopher Boon, Wetenschappelijk Comité Inforum 2021
Sara Decoster, Voorzitster – ABD-BVD
Het welzijn van de werknemers bij de uitvoering van hun werk: wettelijk kader, principes en actoren
door Godelieve Ponnet, Adviseur-generaal – FOD Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg, Algemene directie Humanisering van de Arbeid
Deze uiteenzetting heeft tot doel een korte inleiding te geven over het door de werkgever te voeren beleid inzake het welzijn van de werknemers bij de uitvoering van hun werk. In deze uiteenzetting komen de principes van het preventiebeleid aan bod en wordt de rol van alle betrokken partijen (werkgever, werknemers, preventieadviseurs en comité PBW) besproken.
De New Ways of Working en de effecten daarvan op het welzijn op het werk
door Aline Bingen, Hoogleraar Sociologie van de Arbeid–Université libre de Bruxelles
De presentatie presenteert de resultaten van een kwalitatief onderzoek dat is uitgevoerd onder verschillende actoren die te maken hebben met vormen van “digitaal nomadisch werk” om inzicht te krijgen in de effecten van het gebruik van digitale instrumenten op het welzijn van werknemers. Het onderzoek werd uitgevoerd in opdracht van de FOD Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg. Een van de bestudeerde activiteiten betrof het beheer van administratieve dossiers van werknemers bij overheidsdiensten en bankinstellingen, geconfronteerd met de praktijk van het telewerken en het gebruik van gedeelde ruimten
Risicobeheer in KBR met behulp van een stelselmatige aanpak die verankerd is in een sterk en uniek intern noodplan (INP)
door Jacqueline Lambert, Preventieadviseur, verantwoordelijke van de Interne dienst voor preventie en bescherming op het werk – KBR
Risicobeheer in een erfgoedinstelling zoals KBR is een uitdaging die dag in dag uit wordt aangegaan. Het erfgoed dat KBR bewaart, en dat van essentiële waarde is voor onze samenleving, loopt specifieke risico’s. Dankzij een stelselmatige aanpak kunnen we garanties bieden voor de coherentie van de middelen waarmee we deze uitdaging aangaan en kunnen we die middelen ook optimaliseren. Een verankering van de aanpak in een belangrijk document als het intern noodplan is een troef inzake zichtbaarheid en organisatie. Dit plan, dat voortdurend evolueert, hecht veel belang aan preventie, vormt een kader voor verschillende tools die tot doel hebben de goede uitvoering ervan te verzekeren en biedt ook de mogelijkheid toe te treden tot samenwerkingsverbanden met als doel zijn draagwijdte te verruimen.
Omgaan met verbale agressie
door Anke Van de Woestijne, Criminoloog en Business Manager – Crime Control
Agressie op het werk wordt steeds meer ervaren, ook door bibliothecarissen, documentalisten, archivisten en informatiespecialisten. Het is niet altijd gemakkelijk om met deze agressie om te gaan op een professionele manier. Bij het omgaan met agressieve personen is het echter uw reactie die de situatie kan ontmijnen of de tegenpartij kan kalmeren en verdere escalatie kan vermijden.
Tijdens een korte voorstelling gaan we dieper in op de vormen van agressie waarmee u geconfronteerd kan worden, gekoppeld aan een aantal praktische tips per vorm van agressie.
Doelstellingen:
- U herkent de vormen van agressie op de werkvloer
- U weet hoe u kan reageren op deze vormen aan de hand van specifieke hanteringsschema’s
De ergonomische inrichting van mijn beeldschermwerkplek
door Maude Roland, Preventieadviseur Ergonomie – CESI vzw
Musculoskeletale aandoeningen en visuele vermoeidheid zijn veel voorkomende problemen voor beeldschermwerkers.
De preventie van deze musculoskeletale aandoeningen vereist onder andere goede apparatuur en een juiste inrichting van de werkplek.
In deze korte presentatie doorlopen we de verschillende stappen van de inrichting van een beeldschermwerkplek en geven we aan welke belangrijke kenmerken uw apparatuur moet hebben.
Met het oog op de huidige gezondheidssituatie en het feit dat telewerken in 2020 wijdverbreid zal zijn, zullen wij u ook enkele tips geven over hoe u de inrichting van uw thuiswerkplek kunt verbeteren…
Namiddag
Moderatie (in het Nederlands en in het Frans) Christopher Boon, Wetenschappelijk comité Inforum 2021
Uitreiking van de ABD-BVD-Prijs
door Michèle Orban, in naam van Sara Decoster, Juryvoorzitster ABD-BVD-Prijs
Laureaat 2020: Johanne Raya-Ruiz, Gediplomeerd l’IESSID
Titel van het ingediende eindwerk: Valorisation du fonds local du Centre d’Art de Rouge-Cloître à travers un produit documentaire ludoéducatif & un module de photothèque via PMB et sa fonctionnalité de géoréférencement.
Laureaat 2021: Benjamin Janssens, Gediplomeerd van’Université libre de Bruxelles(MaSTIC)
Titel van het ingediende eindwerk: Analyse critique de l’évolution de l’EAD et de son implémentation via les logiciels AtoM et ArchivesSpace
Arbeidshygiëne: het verband met de informatieberoepen en de plaats ervan in de pandemische context
door Emmanuelle Boilan, Preventieadviseur veiligheid niveau 1 & Arbeidshygiëniste – Hoofd van de Eenheid Veiligheid en Gezondheid op het Werk van de CESI vzw/Lid van de Raad van Bestuur van BSOH
In de Griekse mythologie vertegenwoordigt de godin Hygie een behouden gezondheid en staat zij symbool voor preventieve geneeskunde. Arbeidshygiëne is een discipline die het mogelijk maakt gezondheidsrisico’s op de werkplek te voorzien, te voorkomen, te herkennen, te evalueren en te beheersen. Doel ervan is te zorgen voor een gezonde werkomgeving en aldus de gezondheid en het welzijn van de werknemers te beschermen. De nadruk ligt op biologische, fysische en chemische gevaren op de werkplek. Het eerste deel beschrijft het beroep van arbeidshygiënist en het verband met de informatieberoepen. Het tweede zal gaan over de “kern”-thema’s van de arbeidshygiëne in de context van de COVID-19-pandemie, zoals: de biologische en chemische risico’s, de algemene aanbevelingen die moeten worden gevolgd inzake de hygiëne van lokalen en uitrusting, ventilatie en handen wassen.
Hoog tijd voor een telewerkbeleid
door Roeland Motmans, Ergonoom en Voorzitter, VerV Beroepsvereniging voor Ergonomie
Structureel telewerken vraagt om een telewerkbeleid. Telewerk is ook beeldschermwerk en vraagt dus ergonomisch materiaal. De werkgever stelt dit ter beschikking of geeft er een onkostenvergoeding voor. Praktijkvoorbeelden laten zien hoe men dit kan faciliteren en stimuleren. Daarnast dient men de medewerkers ook te informeren over gezond thuiswerken. Bij lichamelijke klachten kunnen ze beroep doen op een ergonoom. Deze zal dan via een videoconsult ondersteuning bieden. Al deze procedures worden vastgelegd in de bijlage van de arbeidsovereenkomst.
“Dynamische pauze” of het belang van geregeld bewegen
door Maude Roland, Preventieadviseur Ergonomie – CESI vzw
Deze lezing is een aanvulling op die over de ergonomische inrichting van de beeldschermwerkplek, want ook al is die goed ingericht en is de zitplaats goed afgesteld, de houdingen die bij het werken aan een beeldscherm worden aangenomen zijn statisch en langdurig en na één uur neemt het risico van spier- en skeletaandoeningen toe.
Tijdens deze presentatie zullen we u er eerst aan herinneren waarom het belangrijk is om regelmatig te bewegen gedurende uw dag. Wij zullen u dan enkele ideeën geven over wat u kunt doen om uw dag en uw werkhouding energie te geven. Tenslotte zullen we samen een reeks globale mobilisatie- en strekoefeningen uitvoeren, waarbij we aandringen op de basisinstructies voor een goede en veilige uitvoering. Het doel zal zijn u oefeningen aan te bieden die voor iedereen toegankelijk zijn en op elk moment kunnen worden herhaald.
Voor een positieve aanpak van conflicten: enkele instrumenten om beter samen te werken
door François Bazier, Trainer en Voorzitter – Université de Paix vzw
Na verduidelijking van het begrip conflict, de wortels ervan, de dimensies en de vormen die het kan aannemen, met name in de professionele omgeving (van intra-persoonlijk tot organisatorisch), zullen wij een constructieve benadering van conflicten ontwikkelen die worden beschouwd als een kans om te evolueren. In deze geest zullen de noodzakelijke relationele vaardigheden, het belang van onze perceptie van anderen en van de feiten, het menselijk potentieel op het werk, de rol van emoties, de noodzakelijke verduidelijking van behoeften en de communicatie-instrumenten nader worden omschreven. De invalshoek zal de ontwikkeling van een op samenwerking gericht klimaat en houding zijn, alsmede inzicht in de verschillende stijlen van conflictbeheersing.
Het recht om offline te zijn
door Ingelise de Boer, Persvoorlichter – Europees Parlement
In januari 2021 nam het Europees Parlement een resolutie aan waarin wordt aangedrongen op een Europese vastlegging van het recht om offline te zijn. Hiermee zou iedere werknemer in Europa het recht moeten hebben en kunnen inroepen om na werktijd geen mails, telefoon of andere digitale berichten meer te beantwoorden. Sinds de start van de COVID-19 pandemie is het aantal thuiswerkers in Europa aanzienlijk vermeerderd en heeft deze kwestie aan actualiteit gewonnen. De Europese Commissie gaf aan positief ten opzichte van dit voorstel te staan en hierover de dialoog aan te gaan met de Europese sociale partners, hetgeen uiteindelijk zal moeten leiden tot een wetsvoorstel.
Slotwoord
door Christopher Boon, Wetenschappelijk Comité Inforum 2021
Reprobel en het auteursrecht: nieuwe perspectieven
Kurt Van Damme, Head of Sales (Private) legal & International, Reprobel
Prof. Vincent Cassiers, Docent, UC Louvain
Reprobel vertegenwoordigt Belgische auteurs en uitgevers van boeken en magazines die literair, informatief, wetenschappelijk of professioneel kunnen zijn, van persartikelen, foto’s, illustraties of andere beeldende of muzikale werken (met uitzondering van partituren). Reprobel vertegenwoordigt ook, via meer dan 35 representatie-overeenkomsten, een omvangrijk buitenlands repertoire. Reprobel beheert, als centraal contactpunt, de wettelijke vergoeding voor “reprografie” (fotokopies), maar biedt ook een gecombineerde licentie, die met name prints, scans, digitale reproducties, elektronische interne en externe communicatie, powerpointpresentaties en het digitaal archiveren van beschermde werken omvat.
Kurt Van Damme heeft Reprobel voorgesteld in het kader van het Intellectuele eigenschap
Na deze presentatie heeft Prof Vincent Cassiers elke vragen betreffende de reprographie voorgesteld